Self-publishing czy wydawnictwo vanity — różnice i pytania przed podpisaniem umowy
Kto płaci, kto decyduje i komu zostają prawa w trzech modelach wydawania, oraz lista pytań, które warto zadać, zanim podpiszesz umowę.
Wydawnictwo vanity, klasyczne wydawnictwo i self-publishing wyglądają z zewnątrz podobnie: na końcu jest książka z Twoim nazwiskiem. Różnią się tym, kto płaci, kto decyduje i komu zostają prawa. Poniżej praktyczne rozróżnienie oraz lista pytań, które warto zadać przed podpisaniem umowy.
Trzy modele w skrócie
| Klasyczne wydawnictwo | Vanity press | Self-publishing | |
|---|---|---|---|
| Kto płaci za produkcję | wydawca | autor | autor |
| Selekcja tekstów | tak | zwykle nie | nie dotyczy |
| Kto decyduje o cenie i nakładzie | wydawca | różnie, często wydawca | autor |
| Prawa autorskie | licencja dla wydawcy | zależy od umowy | w całości u autora |
Po czym poznać vanity press
Wspólną cechą jest to, że zarabia na autorze, a nie na czytelnikach. Autorzy opisujący takie doświadczenia w internecie wskazują zwykle kilka sygnałów: wydawca przyjmuje praktycznie każdy tekst, prosi o wpłatę z góry, nazywając ją „współfinansowaniem", a promocja jest raczej obietnicą niż zapisem w umowie.
Pytania przed podpisaniem umowy
- Czy koszty są rozpisane na pozycje (redakcja, korekta, skład, okładka, druk), czy to jedna kwota „pod klucz"?
- Na jakim polu eksploatacji i na jak długo przekazujesz prawa? Czy możesz je odzyskać?
- Na kogo jest zarejestrowany numer ISBN?
- Kto ustala cenę okładkową i ile z każdego sprzedanego egzemplarza trafia do Ciebie?
- Czy dostaniesz pliki źródłowe (PDF do druku, EPUB), gdybyś chciał zmienić wykonawcę?
- Co dokładnie obejmuje „promocja" i czy jest mierzalna?
Self-publishing: co dostajesz i co robisz sam
W self-publishingu składasz książkę z osobnych elementów: tekst, korekta, skład, okładka, ISBN, druk i dystrybucja. Zyskujesz kontrolę nad kosztami i prawami, ale za każdy etap odpowiadasz sam. ISBN dla własnej działalności wydawniczej można uzyskać bezpłatnie, a egzemplarze obowiązkowe przekazuje się zgodnie z przepisami.
Gdzie w tym wszystkim jest BookStart
BookStart nie jest wydawnictwem. To narzędzie do etapów składu i EPUB, więc nie przejmuje praw, nie pośredniczy w druku i nie narzuca drukarni. Dostajesz pliki i sam decydujesz, gdzie i w jakim nakładzie je wykorzystać.
Zacznij od tego, co masz pod kontrolą
Przygotuj plik do druku i EPUB bez oddawania praw i bez umowy wydawniczej.
Narzędzia do tego poradnika
Narzędzie nie wystarcza? Pełną obsługę książki, czyli skład przez zawodowego składacza, redakcję, korektę i okładkę od grafika, prowadzi Studio Składam. Przejdź do Studio Składam